Wat je ziet in Choirokoitia: een dorp van ronde huizen
Vanaf de ingang loop je de heuvel op, dwars door het opgegraven dorp, en meteen sta je middenin de steentijd! Overal zie je de ronde stenen voeten van huizen, die dicht tegen elkaar aan staan. Alleen het onderste stuk van de muren is bewaard gebleven, want daarop stond vroeger een opbouw van leem, aangestampte klei en stenen. Het dak was plat en gemaakt van balken, takken, stro en modder, en midden in elk huis brandde een haard. Een paar van die ronde huizen hoorden telkens bij een klein binnenplaatsje waar het dagelijks leven zich afspeelde. Best knus, toch?
En dan een weetje dat je niet meteen ziet: de inwoners begroeven hun doden gewoon onder de vloer van hun eigen huis, in een opgerolde houding. Levenden en doden woonden hier dus letterlijk onder één dak! Het dorp lag bovendien achter een stevige stenen muur, en aan de voet van de heuvel maakt de Maroni-rivier een bocht om het terrein heen. Een slimme plek om je te vestigen!
De nagebouwde steentijdhuizen van Choirokoitia
Het leukste stuk ligt vlak bij de opgraving! Het Department of Antiquities heeft samen met een Franse archeologische missie vijf ronde huizen en een stuk van de dorpsmuur met toegang nagebouwd. Daarbij gebruikten ze alleen traditionele materialen en bouwtechnieken, met grondstoffen uit de omgeving en uit de Maroni-rivier. Binnen staan replica's van de voorwerpen die in de echte huizen zijn gevonden, en je mag zo naar binnen stappen. Zo snap je pas echt hoe klein en gezellig zo'n huisje was!
Kijk ook even naar het groen om je heen, want rond de huisjes groeien inheemse planten en bomen die al sinds de jonge steentijd op Cyprus voorkomen. Ben je hier met kids? Begin dan bij deze huisjes, want hier wordt al die geschiedenis ineens tastbaar!
Zo leefden de bewoners van Choirokoitia
De bewoners van Choirokoitia waren boeren en jagers tegelijk. Ze verbouwden granen, hielden schapen, geiten en varkens en gingen op jacht naar herten. Hun gereedschap maakten ze van vuursteen en dierenbotten, en hun schalen en kommen hakten ze uit steen, want aardewerk kenden ze nog niet. Wat een vakmanschap!
Tussen de vondsten zitten ook kleine stenen beeldjes van mensen, die archeologen in verband brengen met de rituelen rond de dood. Doordat nog maar een deel van het terrein is opgegraven, ligt er onder de grond nog heel veel te ontdekken voor de wetenschap. Spannend om te bedenken wat er de komende jaren nog boven water komt!
Zo kom je bij Choirokoitia en wanneer je het best gaat
Choirokoitia ligt direct aan de snelweg tussen Nicosia en Limassol, op zo'n 32 kilometer van Larnaca. Met een huurauto ben je er dus zo, en het is een perfecte tussenstop als je van de oostkust naar Limassol of Paphos rijdt! Door de steile helling is de opgraving zelf niet geschikt voor een rolstoel, maar het stuk met de nagebouwde huizen kun je met een rolstoel wel goed bekijken.
De klim over de heuvel is in de middaghitte van juli en augustus behoorlijk pittig. Plan je bezoek in de zomer daarom in de vroege ochtend of aan het eind van de middag. In de lente en de herfst is het hier op zijn fijnst, want dan wandel je in een prettige temperatuur van huisje naar huisje!
Choirokoitia combineren met Pano Lefkara
Heb je na je bezoek nog tijd over? Rijd dan door naar Pano Lefkara, het bekende kantdorp in de heuvels ten noorden van Choirokoitia. Zo maak je van een ochtend steentijd een volle dag uit, met een kop Cypriotische koffie in het dorp als kers op de taart!