Wat je ziet in de Bellapais-abdij
Je komt binnen via een versterkte poort, en daarna gaat het van het ene mooie plekje naar het andere! Eerst sta je bij de abdijkerk, het best bewaarde deel van het hele complex, met een plat dak en een klokkentoren waarin nog één klok hangt. Daarachter ligt de kruisgang, een vierkant van achttien spitsbogen rond een binnentuin. Onder een van de bogen aan de noordkant staan twee Romeinse sarcofagen op elkaar, en die gebruikten de kanunniken gewoon als wasbak voordat ze gingen eten. Wat een hergebruik!
Direct achter die sarcofagen loop je door een deur de eetzaal in, en dat is het pronkstuk van Bellapais. Kijk bij binnenkomst even omhoog naar de latei boven de deur, want daar zijn de wapenschilden van Cyprus, Jeruzalem en de Lusignans in de steen gehakt. Binnen kijk je in een hoge gotische zaal met zes grote ramen die op de zee uitkijken. Uit de noordmuur steekt nog altijd een stenen preekstoel naar voren. Stel je die lange tafels vol monniken eens voor!
De geschiedenis van de Bellapais-abdij
Het verhaal begint met kanunniken die na de val van Jeruzalem in 1187 naar Cyprus vluchtten. Tussen 1198 en 1205 verrezen hier de eerste gebouwen, en in 1206 nam de orde van de premonstratenzers, ook wel de witte kanunniken genoemd, de abdij over. De grote bouwwerken die je nu ziet, kwamen er onder twee Lusignan-koningen. Hugo III liet in de 13e eeuw de hoofdgebouwen optrekken, en onder Hugo IV kwamen in de 14e eeuw de kruisgang en de eetzaal erbij. Zo groeide Bellapais in ruim anderhalve eeuw uit tot het indrukwekkende complex dat je nu ziet!
In de Venetiaanse tijd namen de kanunniken het niet meer zo nauw met hun regels: ze trouwden zelfs, en alleen hun eigen kinderen mochten nog als novice binnenkomen. Na de Ottomaanse verovering van Kyrenia moesten ze vertrekken, en de abdij kwam in handen van de Grieks-orthodoxe kerk. Daarna raakte het complex in verval, al bleef de kerk in gebruik voor het dorp. De Britten maakten van de eetzaal zelfs een ziekenhuis. Wat een rijk verleden voor één gebouw!
Lawrence Durrell, concerten en het dorp Bellapais
Het dorp rond de abdij heeft ook een literaire kant! De Engelse schrijver Lawrence Durrell woonde in de jaren vijftig in Bellapais en beschreef het leven op Cyprus in zijn boek Bitter Lemons. Zijn vroegere huis staat nog altijd in het dorp, een klein stukje lopen van de abdij. Leuk om even langs te wandelen als je het boek gelezen hebt!
En de abdij is niet alleen een ruïne om te bekijken, want ze leeft ook echt. In de eetzaal worden regelmatig concerten en lezingen gehouden, en dan klinkt de muziek tussen die eeuwenoude gotische muren. Hoe sfeervol is dat!
Zo kom je bij de Bellapais-abdij
De abdij ligt maar een paar kilometer boven Kyrenia, op een natuurlijk terras tegen de flank van het Kyrenia-gebergte. Vanuit de havenstad rij je met de auto of een taxi in een korte rit omhoog, dus een halve dag is al genoeg voor een mooi bezoek. Kom je uit het zuiden, dan steek je met de auto in Nicosia over bij Agios Dometios en rij je over de bergpas naar de noordkust. Neem je paspoort of identiteitskaart mee en regel vooraf een verzekering die in het noorden geldt, want een huurauto uit het zuiden is daar vaak niet verzekerd. Bij sommige overgangen sluit je die verzekering ter plekke af, super handig!
Bellapais combineren met St. Hilarion Castle en Kyrenia
Bellapais, St. Hilarion Castle en Kyrenia Castle liggen alle drie dicht bij elkaar, dus daar maak je zonder moeite één prachtige dag van! Begin de ochtend met de klim naar St. Hilarion Castle, nu het nog koel is. Rij daarna naar Bellapais voor de kruisgang en de eetzaal, en zak tegen de avond af naar de haven van Kyrenia voor het kasteel en een diner aan het water. Liever nog een burcht erbij? Buffavento Castle ligt verder naar het oosten in hetzelfde gebergte, top!