Panagia Angeloktisti op Cyprus

Het mozaïek van Panagia Angeloktisti

Het mozaïek zit in de halfronde apsis achter het altaar, en zodra je het ziet, sta je even stil. Tegen een gouden achtergrond staat Maria met het Christuskind op haar linkerarm, in de klassieke houding die Hodegetria heet. Ze staat op een voetenbankje, waardoor ze boven de grond zweeft. Aan weerszijden staan de aartsengelen Michaël en Gabriël, en boven Maria lees je haar naam: Hagia Maria. Wat een sfeer!

Het vakwerk is zo verfijnd dat kenners de gezichten vergelijken met de mozaïeken in de San Vitale in Ravenna. En dat is niet zomaar een compliment, want vroegchristelijke mozaïeken uit deze periode zijn ontzettend zeldzaam. Tussen de gekleurde steentjes glinsteren ook stukjes goud en zilver, en daardoor vangt het mozaïek prachtig het licht. Hier sta je oog in oog met ruim veertien eeuwen oude kunst, gewoon in een dorpskerk!

Van basiliek tot kerk: de geschiedenis van Panagia Angeloktisti

Het mozaïek geldt als een van de mooiste stukken Byzantijnse kunst op het hele eiland, en het verhaal eromheen is minstens zo boeiend. De kerk die je nu ziet, werd in de elfde eeuw gebouwd op de resten van een vroegchristelijke basiliek uit de vijfde eeuw. Die oude basiliek ging verloren, maar de apsis met het mozaïek bleef gespaard en werd opgenomen in de nieuwe kerk. Wat een geluk!

Het mozaïek zelf werd pas later in die eerste basiliek aangebracht, in de zesde eeuw. Daardoor zit je hier eigenlijk in drie tijdperken tegelijk: de fundamenten van de basiliek, het mozaïek van de zesde eeuw en de Byzantijnse kerk van de elfde eeuw eromheen. Geschiedenis in lagen, zo leuk om te zien!

Zo kom je bij Panagia Angeloktisti in Kiti

Kiti ligt ten zuidwesten van Larnaca, dus met de auto ben je er vanuit de stad in een handomdraai. In het dorp vind je de kerk aan de straat die naar haar is vernoemd, de Panagias Angeloktistis. Makkelijker kan haast niet! De kerk is gewoon in gebruik als dorpskerk, en dat maakt een bezoek extra sfeervol. Kijk voor je vertrek wel even naar de actuele openingstijden, want die verschillen per seizoen.

Kom het liefst op een rustig moment buiten de kerkdiensten om, dan heb je alle tijd om het mozaïek van dichtbij te bewonderen. Kleed je netjes, met bedekte schouders en knieën, want het blijft een plek van gebed. Ben je hier met kids? Laat ze dan de twee engelen en de naam boven Maria zoeken, zo wordt kunst kijken ineens een speurtocht!

Panagia Angeloktisti combineren met Larnaca

Van Kiti is het een klein stukje naar Larnaca, en daar ga je verder met nog meer geschiedenis! Bezoek de Agios Lazaroskerk in Larnaca, of loop door de resten van het oude stadskoninkrijk Kition. En wil je ook natuur? Dan maak je een wandeling bij het Zoutmeer van Larnaca met de moskee van Hala Sultan Tekke aan de oever. Zo zit je dag in een keer vol met mooie plekken!